O Wschowie, królewskim mieście, pisaliśmy pod koniec wakacji, ale daliśmy sobie nadzieję, iż tu wrócimy. Oprócz pięknego ratusza, rynku, kamieniczek, zamku (dziś hotel) i kilku kościołów natrafiliśmy na kolejną perełkę, i to przed Świętami Bożego Narodzenia. Materiał będzie dość krótki, ale warto zwrócić uwagę na to miasto leżące (obecnie) nieco z dala od drogi szybkiego ruchu S5 (nadal w budowie).
fot. Krzysztof Golec, autoflesz.com / 4 września br., abp Stanisław Gądecki koronował wizerunek Matki Bożej Pocieszenia, Matki Wschowy
Trafić do tego sanktuarium nie jest trudno, a zwiedzający, pielgrzymi, amatorzy zabytków i historii będą spełnieni. Jest też kilka miejsc parkingowych tuż przy sanktuarium. Dlaczego warto, bo oprócz przepięknego wnętrza, bogatej historii przeplatanej modłami zakonników, ujrzymy zabytkowy kościół franciszkanów z 1644 roku* (przekazany w 1945 r.).
*/ Każdy kto przekroczy tę furtkę natknie się na ten napis wywieszony na kutej bramie. Kościł faktycznie przekazano pod koniec 1845, ale był w totalnej rozsypce, Niemcy chcieli zaadaptować pomieszczenia na składnicę metali potrzebnych do budowy sprzętu wojskowego.
fot. Krzysztof Golec, autoflesz.com / kościół św. Józefa w 2018 r. został ustanowiony jednym z nowych diecezjalnych sanktuariów pw. Matki Bożej Pocieszenia...
Co ciekawe, sanktuarium nie jest zamykane na kłódkę, nie pobiera się opłaty za zwiedzanie, nie jest to klasztor zamknięty. Każdy może wejść, w ciszy wykonać swoją sesję zdjęciowa, przeczytać o historii tego miejsca. Warto... w opiniach Google widnieje ocena 4,9!
Pierwotnie dobra kościelne należały do bernardynów, którzy przybyli tu już w 1456 roku, ale pożary we Wschowie zmusiły zakonników do opuszczenia miasta.
Odrobina historii
Zespół klasztorny franciszkanów wybudowano w latach 1638 - 1644. Po pożarze franciszkanie żmudnie rozbudowywali świątynię aż do końca XVIII w., ale mieli też możnych sponsorów.
fot. Krzysztof Golec, autoflesz.com
Już po przekroczeniu murów, pozostajemy w innym świecie, świecie wyciszenia, zadumy, z dala od politykowania i słupków poparcia niestrudzenie podawanych przez TVP. To mniej więcej tak, jakby któregoś dnia, dzięki wsparciu NASA i Elona Muska, wysłano by nas na Marsa.
Tu jednak nie ma kraterów i misji kosmicznych, jest za to cisza, kamienne mury, święcona woda, zakonnicy i to co chcieliśmy zobaczyć. Tak, dokładnie tak, wnętrze. To perła wśród tutejszych zabytków, kopia obrazu Rubensa na ołtarzu głównym czy przepiękne freski na sklepieniach świątyni.
fot. Krzysztof Golec, autoflesz.com
Zespół klasztorny z obecnym sanktuarium ufundował Mikołaj Tarnowiecki, a głównym architektem najprawdopodobniej był Krzysztof Bonadura Starszy.
- Otaczające dziedziniec krużganki zawierają XIX wieczne stacje drogi krzyżowej. Zostały wykonane w 1889 roku przez Karola Poschmana z Głogowa. Do dziś widnieją pod nimi niemieckie napisy – wyjaśnia Małgorzata Maciejewska, „Na przekór dniom”
fot. Krzysztof Golec, autoflesz.com
Do kościoła franciszkanów wchodzimy przez wybudowane wraz z krużgankami trójarkadowe wejście. Na postumentach umieszczono rzeźby tj. założyciela zakonu franciszkanów św. Franciszka z Asyżu oraz św. Antoniego z Padwy z Dzieciątkiem Jezus.
- W górnej części ściany znajdują się nisze, w których umieszczono kamienne rzeźby świętych: św. Jana Nepomucena, w środku św. Józefa – patrona kościoła i św. Rocha-patrona od ludzkich nieszczęść i chorób – czytamy w opracowaniu o. dr Alojzego Pańczaka
fot. Krzysztof Golec, autoflesz.com
Wnętrze zabytkowego kościoła - pełna nazwa - św. Józefa Oblubieńca NMP jest wyjątkowo piękne, a wyposażenie zawiera późnobarokowe i rokokowe dzieła mistrzów tamtej epoki. Sklepienia nawy głównej ozdobiono freskami głogowskiego mistrza Ernesta Engelfeldra. Inne prace malarskie wykonali bracia Bernardyni: Walenty Żebrowski i Liberiusz Staniszewski.
Ołtarz główny (obecnie udekorowany na Boże Narodzenie i przykryty kotarą) pochodzi z 1746 r. i jest kopią dzieła Rubensa „Zdjęcie z krzyża” (fundator Ludwik Krzycki).
fot. Krzysztof Golec, autoflesz.com/ kaplica św. Krzyża
Do kościoła przylega kaplica św. Krzyża (1731 r.). Ciekawostką tej kaplicy jest osadzenie w ołtarzu głównym dębowego krucyfiksu z 1456 r. Krucyfiks wydobyto ze zgliszczy po pożarze poprzedniego kościoła - dodajmy - w stanie niemal idealnym. Przysypany popiołem i gruzami przeleżał tak ponad pół wieku. Krzyż słynie z łask, dlatego licznie przybywają tu pielgrzymi, a franciszkanie potwierdzają cuda uzdrowienia chorych.
fot. Krzysztof Golec, autoflesz.com
Kolejną ciekawostkę odnotujmy po przeczytaniu historii kościoła. Otóż franciszkanie, podobnie jak dominikanie w Ząbkowicach Śląskich, produkowali tu swoje piwo. Ponoć znakomite, ale po edykcie króla Fryderyka Wilhelma III (w 1810 r.)* wszystkie klasztory zostały skasowane, a piwo odeszło w zapomnienie.
*/ faktyczni kasata króla Prus ziściła się 1827 roku
fot. Krzysztof Golec, autoflesz.com
Organy – organy z przepięknymi zdobieniami i prospektem organowym pochodzą z późniejszego okresu. Wiemy, że były remontowane w 1971 roku, ale kto je wybudował... nie wiemy. Zakonnicy proszę o zwłokę i kontakt po świętach.
fot. Krzysztof Golec, autoflesz.com
Ciekawostki
Pod kaplicą św. Krzyża jest krypta grobowa nieudostępniona dla zwiedzających.
– Lokalizacja krypty pod kaplicą, w której znajduje się otoczony czcią średniowieczny Krucyfiks, nawiązywała do wczesnochrześcijańskiej tradycji – czytamy na portalu klasztorów ojców franciszkanów
fot. Krzysztof Golec, autoflesz.com / byliśmy tu także na początku Nowego 2022 Roku, już po odsłonięciu żłóbka...
– W tamtych odległych czasach krypty budowano najczęściej nad miejscami świętymi lub grobami męczenników. We wschowskiej krypcie chowano nie tylko braci zakonnych, ale także dobrodziejów i fundatorów wschowskiego klasztoru franciszkanów. Z historii krypty opublikowanej na portalu klasztoru dowiadujemy się, że powstała w 1731 roku, a rok później złożono w niej doczesne szczątki piwowara Mateusza Hoffmana, w latach 1734-1827 pochowano w niej wielu zakonników i fundatorów - czytamy
fot. Krzysztof Golec, autoflesz.com
Na koniec o koronacji obrazu MBP - korony to przetopione obrączki, pierścionki, kolczyki i łańcuszki. Są na nich rubiny, akwamaryny, brylanty, szafiry, perły i kryształy górskie. Wszystko to dary dziękczynne parafian i ludzi dobrej woli. Na koronach są także wypalone na kości słoniowej herby: Wschowy i zakonu franciszkańskiego.
- przeczytaj także:
- Wschowa – miasto królewskie o ciekawej historii
- Kamieniec Ząbkowicki – Pałac Marianny Orańskiej, perła architektury Dolnego Śląska
redakcja autoflesz.com